tatar biftek

     

    Postoji određena dilema koja je odrednica ispravna  kada su u pitanju gastronomske kategorije kao biftek ili sos – tatar ili tartar

    Tatar – Tatari su turkijski narod koji su živeli i žive na severu Azije, najviše u Rusiji, govore tatarskim jezikom (altajska grupa jezika). Po nekim izvorima, naziv potiče od reči  tata, tako su pripadnici ovog naroda nazivali, u tim davnim vremenima, sami sebe. Tatarski ili tartarski biftek

    U Evropi  je ime Tatara postalo poznato nakon prodora, osvajanja i razaranja Zlatne horde i Džingis Kana  počevši od 12 veka.

    Kasnije se taj naziv koristio za sve narode u Ruskom carstvu koju su bili islamske veroispovesti.

    Ako pogledamo odrednicu Tatari na Wikipediji na različitim jezicima, počevši od srpskog, primetićemo sledeće: svi narodi na Balkanu kao i u istočnoj i srednjoj Evropi, Poljaci, Česi pa i Nemci, ovaj narod imenuju po istoj osnovi  – Tatar.
    Međutim, ako krenemo na zapad Evrope pojavljuje se misteriozno r:
    Španski  tártaros,  francuski ima posebnu odrednicu Confusion entre Tartares et Tatars a engleska odrednica glasi Tatars uz objašnjenje za pojavu slova r usred opšteprihvaćenog termina na engleskom govornom području – Tartars.
    A objašnjenje je sledeće:

    Postoji reč još iz antike i u našem i svim ostalim jezicima, koja veoma podseća na Tatare a to je :

    Tartar duboki procep ispod Hada, u koji je  Zevs bacio pobeđene Titane… Tartar je stvoren iz haosa, posle Geje a pre Erosa. Koliko je nebo udaljeno od zemlje, toliko je od nje daleko i Tartar … Vremenom je Tartar izjednačen sa Hadom odnosno carstvom mrtvih. Rečnik grčke i rimske mitologije, D.Srejović; A. Cermanović

    Tako je došlo do veštačke homonimije, izjednačavanja 2  fonetski veoma slične reči u svim jezicima, koje su pod uticajem latinskog (a tu spada i engleski jezik). Tatar – Tartar, vidi Oxford Dictionary. (mada ima i određene simbolike u toj veštačkoj homonimiji)

    Tako su Tatari postali Tartari a način pripreme bifteka kao i sos su dobili ime tartar u zapadnoj Evropi i na engleskom govornom području (koje dominira internetom).

    Ništa neuobičajeno kada je engleski jezik u pitanju – vidi  Otomansko carstvo

    Bez obzira koja priča je istinita o poreklu specijaliteta – tatar biftek,  eng. Steak tartare, veza su Tatari kao divlji, vandalski narod, koji  asocira na dolazak iz podzemnog sveta Tartara.

    Postoji i priča da je tartar sos dobio to ime – ponovo veza Tatari, kao divlji, vandalski narod, zato što je to bio prvi sos koji  imao krupno  seckane sastojke  za razliku od uobičajenih francuskih sososva fine, glatke teksture, pa je delovao kao  horda Tatara na teritoriji Evrope.

    Tatarski biftek je pravi naziv sem za englesko, francusko, špansko govorno područje, tamo naručite tartar biftek.

    « Back to Glossary Index
    SHARE
    Previous articlesojka
    Next articlepečalba